W dniach 4-30 kwietnia 2009 r. w Polskiej Galerii Artystycznej Znad Wilii w Wilnie została pokazana wystawa promująca twórczość malarską młodej warszawskiej malarki Jolanty Caban, zorganizowana przez Mazowieckie Centrum Kultury i Sztuki w Warszawie.

Rok 2009 jest dla Wilna wyjątkowy, bowiem korzystając z ogłoszenia go Europejską Stolicą Kultury w roku 2009, Wilno przyciąga zarówno inne kultury jak i zapewne różne propozycje w wielu dziedzinach sztuki. Wśród wielu galerii mniej i bardziej znanych czy mniej lub bardziej dostępnych, są w Wilnie galerie istniejące dawno i od dawna zapraszające artystów z różnych stron, nie tylko najbliższych, pokazujące różne rodzaje sztuk wizualnych. Pomysł zorganizowania wystawy młodej artystki Jolanty Caban narodził się w Wilnie w maju 2008 roku, a został zrealizowany dzięki wspólnym staraniom MCKiS, Galerii Znad Wilii i Instytutu Polskiego w Wilnie.

Jolanta Caban urodziła się w Lublinie. Studiowała w PWSSP w Łodzi na Wydziale Grafiki w latach 1984-1986 oraz na Wydziale Malarstwa w Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie w latach 1986-1989. Dyplom zrobiła z wyróżnieniem w pracowni prof. Rajmunda Ziemskiego oraz prof. Romana Artymowskiego. Została stypendystką Rządu Francuskiego, a w 1992 r. - odbyła staż w Szkole Sztuk Pięknych w Montpelier. W 1990 r. otrzymała stypendium Ministra Kultury i Sztuki.

Mamy tu do czynienia z malarstwem żywym i dynamicznym. Gęsta materia malarska przez chwilę przysłania dramaturgię obrazu. Po chwili wspólnie, forma i treść w niezwykłej harmonii przedziera się do widza.

Jolanta Caban maluje malarstwo. Tematy są tylko pretekstami, początkiem narodzin emocji. Emocja uruchamia lawinę zdarzeń w całym burzliwym procesie malowania. Celem jest przejście, od napięcia, natrętnej konieczności, do harmonii, wolności, oddechu.

Malarstwo Caban posiada wiele warstw znaczeniowych, ściśle związanych z narastaniem warstw materii malarskiej. Obrazy powstają w ciągu kilku podejść. Emocja, wywołana podczas tworzenia, zmienia formę do momentu złapania obrazu. Działa to oczyszczająco, dystansuje malarkę i pozwala otworzyć się na nową inspirację. Koło się zamyka, a historia powtarza. Mimo zmieniających się prądów i środków wyrazu w sztuce współczesnej, Jolanta Caban nie rezygnuje z raz wybranej drogi. Uprawia malarstwo. Instynktownie sytuuje się w nurcie sztuki ekspresjonistycznej. Wzmożony wyraz pozwala artystce identyfikować rzeczywistość zewnętrzną, jak i wewnętrzną.
Dariusz Mlącki